Melis Goverts Stienstra

kleermakerHieronder staat “In soarte fen Nyjierswinsk” (een soort nieuwjaarswens) zoals die verscheen in de Fryske Húsfrjeon van 1866. Net als in 1866 is het gedicht ondertekend met M.G.S. uit F …. Achter deze letters verschuilt zich Melis Goverts Stienstra uit Ferwerd. Deze Stienstra uit de AF-tak was (en dat beroep komt heel veel in die familie voor) kleermaker in zijn geboortedorp Ferwerd. In zijn vrije tijd heeft hij een groot aantal Friese gedichten geschreven, die in verschillende tijdschriften werden opgenomen.

In 1903 vroeg het Frysk SeIskip Joar Taal- en Skriftekennisse hem om een lijst samen te stellen van wat hij zoal gepubliceerd had en om iets te vertellen over zijn eigen leven. Hij schreef toen een brief aan het bestuur, waaruit hieronder een paar passages volgen:

“Ik seach der wat tsjin oan om reden, dat ik noait in list byhâlden ha fan myn ferskes en dy no opswylje moast út Jierboekjes en Husfrjeonen, no al ferskate jierren lyn. [ …. .] Us húshâlding is mar lyts, in feint dy ’t al jierren by us wenne het en in faam dy ’t no 16 jier swiet en sûr mei us parte hat, mar no yn ‘e lange tsjinst giet. Myn oplieding wie heel ienfâldich, as jonge fan 12 jier moast ik myn heit ek al gau wat mei helpe om fleurich foarut te kommen, dat ús ek tige lokte, mar as it no noch wêze moast, dan wie it nacht, dêr’t de konfeksje de lytse wurklju yn ‘e bek nimt. “

Melis Goverts Stienstra werd geboren op zondag 29 april 1838 in Ferwerd als de jongste zoon van Govert Hommes Stienstra en Tjeerdtje Melis van der Lune. Zijn vader was kleermaker, net als zijn grootvader en overgrootvader geweest waren. Melis had één oudere broer (Homme die schilder in Ferwerd was) en drie zussen, waarvan Aaltje de “beppe” van de kunstschilder Ids Wiersma was. In 1832 was er in het gezin van Govert en Tjeerdtje ook al een zoon Melis geboren, die echter jong is overleden. Zoals hij hierboven zelf al laat blijken, is Melis Goverts Stienstra ongetrouwd gebleven. Hij overleed op zondag 24 november 1907 in Ferwerd. Het overlijden wordt aangegeven door Anne Burmania, 64 jaar, kleermaker te Ferwerd (de in de brief genoemde knecht?) en Dirk Burmania, 34 jaar, gardenier te Ferwerd.

 

IDe kleermakern soarte fen Nijjiers-winsk

Lok, segen, sûndheid en pleisier!
Skreau ik în stilte op mîn pompie
En winskje ’t nou în ’t iepenbier
Jimme allegearre în ’t nye jier.
Mar falt jim soms it libben swier
En driuwe er wolken tsiok en skier,
It sy troch kibjen of getsier
Of jimme onrêst oer de flier.
O! Hald mar moed, hwent let of ier
Skînt wer de sinne gol en blier.
Mei dildich dragen bringt men ’t fier,
Wier ’t sidsen fen mîn omke Pier.
Hy wier krebintich , dat is wier,
Mar dôch net sonder libbens-tier.
Hy droech al jierren ’t grise hier.
Mar roeike er by sîn dochter Knier,
Troch ’t lûken oan de widse-snier,
De eagen fen ’t lîts boike în ’t kier,
Den tilde ‘m ’t hert op fen plesier.

F… M.G.S.

 

(Voor wie geen Fries kan lezen ….)
In de brief schreef Melis dat hij geen lijst van zijn gedichten had bijgehouden en nu alles bij elkaar had moeten zoeken. Hij woont samen met een knecht en een dienstmeid, die na 16 jaar trouwe dienst nu gaat trouwen. Als jongen van twaalf jaar moest hij zijn vader helpen in de zaak. Dat lukte heel goed, maar als het nu nog zou moeten dan was het niet best door de grote concurentie van de confectie.
Het gedicht is een nieuwjaarswens, waarbij Melis de lezer zijn (niet bestaande!) oom Pier als voorbeeld stelt, die ondanks zijn ouderdomskwalen nog volop geniet van zijn kleinkind wat hij met het wiegetouw in slaap heeft gewiegd.

(Dit artikel verscheen eerder in de Stienstra-krante, jaargang 2, nummer 2, december 1997)

Dit bericht is geplaatst in Nieuws met de tags , , , . Bookmark de permalink.

2 Reacties op Melis Goverts Stienstra

  1. Johannes van Dijk schreef:

    Geachte heer Andries Stienstra,
    wij hebben in december 2013 een boek uitgegeven in Ferwert wat uit twee delen bestaat, “Doarpswolwêzen”een stukje historie over de Ferwerter chirurgijns/vroed-en heelmeesters en artsen in het dorp Ferwert van 1630 – heden. Geschreven door Johannes Boorsma. Het tweede gedeelte, “Doarpslibben” door ondergetekende geschreven, betreft aan aantal dorpsverhalen maar ook bijdragen van Ferwerters schrijvers en dichters van nu en uit het verleden. Uiteraard heb ik ook M.G. Stienstra genoemd en twee van zijn gedichten gepubliceerd. Gezien Uw Stienstra site moet U hiervan op de hoogte zijn , vond ik, daarom dit bericht. De presentatie van het boek heeft plaatsgevonden op 29 november j.l. in Café ’t Hoekje en was met bijna honderd bezoekers een succes. De eerste exemplaren zijn aangeboden aan de beide huisartsen Balsma en Berg van Ferwert. Met vriendelijke groet Johannes van Dijk Ferwert

  2. À.G.Popma schreef:

    Kunt u ons vertellen waar we dit boek..je kopen.
    Met vr..groet : K.vd Kooi ( veearts te Ferwert vroeger) en úA.g. Popma Drachten.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *